Dengue of knokkelkoorts is een virale infectie die bij mensen wordt overgedragen door de steek van een mug (Aedes). Volgens de Wereldgezondheidsorganisatie (WHO) werd in 2023 een onverwachte piek in het aantal denguegevallen vastgesteld: meer dan 6,5 miljoen mensen raakten besmet en meer dan 7.300 mensen overleden aan de gevolgen van de ziekte. De milde vorm uit zich vaak als een griepachtig beeld, maar de ernstige vorm van de ziekte, denguehemorragische koorts, kan dodelijk zijn.
De verspreiding van de dengue-epidemie is te verklaren door verschillende factoren: de aanwezigheid van muggen die het virus overdragen in nieuwe landen, de gevolgen van het El Niño-fenomeen in 2023 en de klimaatverandering, die leidt tot hogere temperaturen en meer neerslag en luchtvochtigheid. Ook politieke en financiële instabiliteit in landen die te maken hebben met humanitaire crises en grootschalige bevolkingsverplaatsingen draagt bij aan een snellere verspreiding van de ziekte.
Na een incubatieperiode van 4 tot 10 dagen zijn er twee vormen van dengue:
Een milde tot matige vorm:
Griepachtige klachten met hoge koorts, hevige hoofdpijn en spierpijn, vaak gepaard gaand met huiduitslag. Hoewel zeer invaliderend, is deze vorm doorgaans goedaardig.
De meeste patiënten hebben milde symptomen of geen symptomen en herstellen binnen één tot twee weken.
Een ernstige vorm:
In zeldzame gevallen kan dengue ernstig verlopen en dodelijk zijn. Deze vorm, denguehemorragische koorts genoemd, kan leiden tot een vergrote lever (hepatomegalie), gedragsveranderingen (prikkelbaarheid, sufheid, lethargie) en bloedingen (kleine huidbloedingen, tandvlees-, darm- of hersenbloedingen).
Dankzij haar aanwezigheid in vele landen waar dengue voorkomt, beschikt Artsen Zonder Grenzen over een ruime ervaring in de behandeling van patiënten met deze ziekte.
Hoewel er snelle en doeltreffende tests bestaan, blijven deze duur. Nochtans maken ze het mogelijk om dengue sneller vast te stellen en ernstige gevallen tijdig te behandelen.
Om levens te redden gebruikt AZG deze tests toch in bepaalde projecten, zoals in Burkina Faso, waar veel gevallen ongediagnosticeerd blijven.
Om denguegevallen te bevestigen en kindersterfte door ernstige vormen te verminderen, heeft AZG deze tests ingevoerd in projecten waar veel vermoedelijke gevallen niet worden gediagnosticeerd of behandeld.
Net als bij andere preventieve tests, behandelingen en vaccins voor tal van ziekten, pleit AZG via haar belangenbehartigingswerk voor een betere toegankelijkheid van deze tests in openbare gezondheidscentra.